Diagnostyka RTG
Diagnostyka RTG Warszawa, RTG zębów Warszawa, pantomogram, cefalometria, tomografia komputerowa 3D, RTG stomatologiczne, cyfrowe zdjęcia zębów, diagnostyka radiologiczna, rentgen zębów
UMÓW WIZYTĘ
Diagnostyka obrazowa w stomatologii
Zdjęcie RTG jest w stomatologii tak podstawowym narzędziem diagnostycznym, że trudno wyobrazić sobie rzetelną ocenę wielu schorzeń bez jego wykonania. Wzrok i sonda nie sięgają tam, gdzie przebiega korzeń, gdzie kość zmienia swoją strukturę przy chorobie przyzębia, gdzie tkwi zatrzymana ósemka lub gdzie kanały korzeniowe kończą się w sposobie wymagającym leczenia. Rentgen pozwala zobaczyć to, co niewidoczne gołym okiem.
Periodent dysponuje zestawem urządzeń do diagnostyki cyfrowej: pantomografem, cefalometrem i aparatem do tomografii wolumetrycznej CBCT. Zdjęcia są cyfrowe – wynik pojawia się na monitorze w ciągu kilku sekund po ekspozycji, bez czekania na wywoływanie. Są archiwizowane i dostępne do porównywania przy kolejnych wizytach.
Rodzaje badań RTG wykonywanych w Periodent
Pantomogram (OPG)
Jedno zdjęcie obejmujące wszystkie zęby, kości szczęki i żuchwy, zatoki szczękowe i stawy skroniowo-żuchwowe. Pierwsza wizyta, ocena przyzębia, planowanie ekstrakcji ósemek, wstępne planowanie implantów, badania profilaktyczne.
Cefalogram
Boczne zdjęcie czaszki i twarzoczaszki w znormalizowanej projekcji. Diagnostyka ortodontyczna, ocena relacji szczęki i żuchwy, planowanie leczenia ortognatycznego.
Tomografia 3D (CBCT)
Trójwymiarowy obraz wybranego fragmentu lub całego łuku; widok poprzecznych przekrojów kości z możliwością pomiaru. Planowanie implantów (wymiary kości, sąsiedztwo nerwu zębodołowego i dna zatoki), diagnostyka kanałów korzeniowych, chirurgia, ocena torbieli i zmian patologicznych.
Zdjęcie punktowe (periapikalne)
Szczegółowy obraz 1–4 zębów z widocznym wierzchołkiem korzenia. Endodoncja (długość i morfologia kanałów), kontrola leczenia kanałowego, diagnostyka zmian przy korzeniu.
Kogo spotkasz w gabinecie?
Dlaczego CBCT jest ważne w implantologii
Pantomogram daje dobry przegląd, ale jest obrazem dwuwymiarowym. Przy planowaniu implantu stomatolog potrzebuje wiedzieć dokładnie: ile kości jest dostępnej w miejscu planowanego wszczepienia, jak blisko przebiega nerw zębodołowy dolny lub dno zatoki szczękowej i czy gęstość kości jest wystarczająca. Na dwuwymiarowym pantomogramie te pomiary są możliwe tylko w ograniczonym zakresie. CBCT daje trójwymiarowy obraz z dokładnymi pomiarami we wszystkich płaszczyznach. To różnica między przybliżoną oceną a precyzyjnym planowaniem.
Oprogramowanie do planowania implantów umożliwia wirtualne ustawienie implantu w kości jeszcze przed zabiegiem, sprawdzenie jego położenia względem sąsiednich struktur anatomicznych i przygotowanie szablonu chirurgicznego prowadzącego wiertło dokładnie w zaplanowanym miejscu. Zmniejsza to ryzyko powikłań i zwiększa przewidywalność zabiegu.
Dawka promieniowania
Cyfrowe aparaty RTG w stomatologii pracują z dawkami promieniowania znacznie niższymi niż urządzenia analogowe poprzedniej generacji. Pantomogram cyfrowy to dawka porównywalna z kilkugodzinnym lotem samolotem. CBCT wiąże się z wyższą dawką niż pantomogram, ale wielokrotnie niższą niż tomografia komputerowa głowy stosowana w medycynie ogólnej. Decyzja o wykonaniu każdego badania RTG opiera się na zasadzie uzasadnienia – badanie zlecane jest wtedy, gdy korzyść diagnostyczna przewyższa ryzyko ekspozycji.
Wskazania do poszczególnych badań
- pantomogram – pierwsza wizyta w gabinecie, planowanie ekstrakcji ósemek, ocena stanu przyzębia, profilaktyczna kontrola co 2–3 lata
- CBCT – planowanie implantów i augmentacji kości, zabiegi chirurgiczne przy zębach wielokorzenowych, diagnostyka torbieli i zmian rozległych, ocena kanałów korzeniowych przed trudnym leczeniem endodontycznym
- cefalogram – diagnostyka ortodontyczna przy wadach szkieletowych, planowanie leczenia chirurgiczno-ortodontycznego
- zdjęcie punktowe – bieżąca diagnostyka endodontyczna, ocena gojenia po leczeniu kanałowym, diagnostyka zmian przy korzeniu pojedynczego zęba
Nie każda wizyta wymaga zdjęcia RTG. Stomatolog zleca badanie obrazowe wtedy, gdy wynik zmieni diagnozę lub plan leczenia. Częste, nieuzasadnione klinicznie wykonywanie zdjęć RTG jest niezgodne z zasadami dobrej praktyki medycznej. Badania przechowywane w gabinecie są dostępne przy kolejnych wizytach – warto przynieść zdjęcia wykonane w innym gabinecie, bo porównanie z wcześniejszymi wynikami ma dużą wartość diagnostyczną.
Diagnostyka RTG
Diagnostyka radiologiczna nie wymaga specjalnego przygotowania. Pacjentka w ciąży powinna poinformować o tym przed badaniem – w takim przypadku stosuje się pełną ochronę radiologiczną lub wykonuje zdjęcie wyłącznie w sytuacjach, w których jest bezwzględna konieczność diagnostyczna.
Badanie RTG jest krótkotrwałe i bezinwazyjne, nie wpływa na dalsze funkcjonowanie pacjenta. Wynik stanowi podstawowy element planowania leczenia i powinien być dostępny podczas kolejnych wizyt.
Jakich technologii używamy?
Najczęściej zadawane pytania
Czy RTG zębów jest bezpieczne?
Tak, przy zachowaniu zasady uzasadnienia (badanie tylko wtedy, gdy niezbędne) i stosowaniu osłon ołowianych. Cyfrowe aparaty stomatologiczne pracują z dawkami wielokrotnie niższymi niż starsze urządzenia analogowe. Dawka z jednego pantomogramu cyfrowego jest mniejsza niż naturalne promieniowanie tła, na które narażeni jesteśmy przez kilka dni. CBCT wiąże się z wyższą, ale wciąż niską dawką w porównaniu z innymi badaniami tomograficznymi. Ciąża jest wskazaniem do ograniczenia ekspozycji do niezbędnego minimum – i każdorazowo wymaga poinformowania dentysty.
Czy mogę przynieść zdjęcie RTG z innego gabinetu?
Tak i jest to zalecane. Porównanie aktualnego pantomogramu z wykonanym rok lub dwa lata wcześniej pozwala ocenić dynamikę zmian – cofanie się kości przyzębnej, zmiany przy korzeniach czy postęp ścierania zębów są o wiele lepiej widoczne na tle wcześniejszego badania. Jeśli zdjęcia są w formacie cyfrowym (plik DICOM lub JPEG na płycie), można je załadować bezpośrednio do systemu gabinetu.
Czym CBCT różni się od zwykłego pantomogramu?
Pantomogram to zdjęcie dwuwymiarowe – daje obraz płaski, bez informacji o głębokości. CBCT tworzy trójwymiarowy model kości z możliwością oglądania dowolnych przekrojów i precyzyjnych pomiarów w każdej płaszczyźnie. Przy planowaniu implantu czy ocenie torbieli kości CBCT daje wielokrotnie więcej informacji, chorego nie można porównać z pantomogramem pod kątem przydatności diagnostycznej w konkretnych sytuacjach.
Jak długo trwa badanie pantomograficzne?
Samo badanie zajmuje mniej niż minutę. Pacjent stoi przy aparacie, trzyma uchwyt, głowica urządzenia obraca się wokół głowy. Nie ma konieczności gryzienia wkładek ani długiego przytrzymywania bezdechu. Wynik pojawia się na monitorze kilkanaście sekund po ekspozycji. CBCT trwa podobnie – kilkadziesiąt sekund ekspozycji, a przetwarzanie obrazu zajmuje zwykle 1–2 minuty.
Czy dziecko może wykonać zdjęcie RTG?
Tak, dzieci mogą mieć wykonywane zdjęcia RTG, jeśli wskazanie kliniczne jest uzasadnione. U dzieci jeszcze bardziej niż u dorosłych obowiązuje zasada ograniczania ekspozycji do niezbędnego minimum. Stomatolog ocenia, kiedy RTG jest niezbędne – typowe wskazania to podejrzenie zatrzymanego zęba stałego, ocena po urazie lub rozległa próchnica wymagająca planowania leczenia. Aparat wyposażony jest w osłonę na szyję i klatkę piersiową.
Czy zdjęcie RTG wykonane w Periodent otrzymam w formie cyfrowej?
Tak. Zdjęcia są przechowywane w systemie gabinetu i dostępne do wglądu przy kolejnych wizytach. Na życzenie można je udostępnić w formacie cyfrowym – na nośniku lub mailem – na potrzeby konsultacji w innym gabinecie lub specjalisty. Archiwizacja cyfrowa jest bezterminowa i nie grozi zniszczeniem jak klisze analogowe.
Kiedy potrzebny jest cefalogram zamiast pantomogramu?
Cefalogram wykonuje się przede wszystkim w diagnostyce ortodontycznej, gdy wada zgryzu ma komponent szkieletowy – czyli gdy problem dotyczy nie tylko ustawienia zębów, ale też wzajemnego położenia szczęki i żuchwy. Na cefalogramie ortodonta mierzy kąty i długości pozwalające ocenić typ twarzy, relacje kości i zaplanować leczenie. Przy wadach wymagających operacji ortognatycznej cefalogram jest niezbędny zarówno przed leczeniem, jak i po operacji.